Dagelijks nieuwe illegale goksites onder .nl

Het onderzoek laat duidelijk zien dat illegale gokcontent onder het .nl-domein continu in beweging is; dagelijks verschijnen nieuwe domeinnamen, terwijl andere even snel weer offline gaan. Ondanks het groeiende probleem ontvangt SIDN de meeste meldingen over dit soort sites niet van legale aanbieders, maar juist vanuit partijen uit het illegale circuit. De oplossing ligt in een nauwere samenwerking met de Kansspelautoriteit en gereguleerde partijen om deze online schaduwmarkt effectiever aan te kunnen pakken.

Opzet van het onderzoek

Als beheerder van het .nl-domein heeft SIDN de mogelijkheid om realtime alle domeinnaamregistraties te monitoren. Dit is 4 maanden lang gedaan, waarbij meer dan 100.000 bestaande en nieuwe registraties zijn geanalyseerd. Dit is een subset van de 6,2 miljoen domeinnamen die SIDN onder beheer heeft. Daarbij is specifiek gekeken naar merknamen, gokgerelateerde termen, registratiepatronen en mogelijke verbanden met online gokplatformen.

Uit de initiële dataset bleven ongeveer 2.900 domeinnamen over met een duidelijke link naar de kansspelindustrie. Bijna 600 daarvan zijn eigendom van legitieme aanbieders, in handen van de overheid of branchepartijen. De resterende domeinnamen en websites zijn verder onderzocht en onderverdeeld in de volgende categorieën:

1. Illegaal gokaanbod

Er zijn 112 .nl-domeinnamen gevonden met websites waar gebruikers daadwerkelijk tegen betaling kunnen gokken, zonder dat de aanbieders een vergunning hebben bij de Kansspelautoriteit. Opvallend is dat er meerdere Aziatische gokplatformen actief blijken te zijn onder .nl, terwijl zij zich niet specifiek op Nederlandse spelers richten.

Deze sites schermen vaak met niet bestaande licenties en mogelijkheden om te spelen zonder dat CRUKS geraadpleegd wordt. CRUKS staat voor Centraal Register Uitsluiting Kansspelen en is een wettelijk verplicht register dat opgezet is om gokverslaving tegen te gaan. Spelers op deze illegale websites lopen een verhoogd risico op het verlies van hun inleg, aangezien de aanbieders geen zorgplicht hebben en zich ook onttrekken aan toezicht.

Afbeelding 1: Screenshot van de website van een online casino gericht op Aziatische spelers.

2. Mogelijk illegaal

Daarnaast werden 312 domeinnaamregistraties gevonden die nog geen actieve website hadden, maar wel duidelijk te verbinden zijn aan online gokken. De domeinnaam bevat dan termen als “casino”, “gambling”, “bet”, etc. Op sommige dagen ging het om tientallen nieuwe registraties, vermoedelijk bedoeld om later te worden geactiveerd. Op basis van bepaalde registratiepatronen is aannemelijk dat het geen legale partijen betreft. In deze fase is ingrijpen door de KSA echter lastig, omdat er nog geen sprake is van daadwerkelijk misbruik. Wel zouden deze registraties actief gemonitord kunnen worden, zodat bij daadwerkelijke overtredingen snel kan worden opgetreden.

3. Inbreuk op merkrecht

Opvallend hoog, 121 stuks, was het aantal illegale websites dat misbruik maakt van de merknamen of logo’s van aanbieders die wél beschikken over een licentie van de Kansspelautoriteit. Naast domeinnamen waarin merk- of bedrijfsnamen, zoals die van de Staatsloterij en Holland Casino, etc. voorkomen, werden ook volledig gekopieerde websites aangetroffen, soms inclusief werkende registratie- en inlogfunctionaliteit.

Afbeelding 2: de échte website van Jacks.nl.

Afbeelding 3: Een imitatie van de website van Jacks.nl.

Nietsvermoedende spelers schrijven zich daardoor in bij wat lijkt op een vertrouwde aanbieder, maar komen uiteindelijk terecht bij buitenlandse partijen zonder licentie. Dit brengt niet alleen het risico met zich mee dat spelers hun inleg verliezen, maar zorgt ook voor aanzienlijk verlies aan verkeer en omzet voor de aanbieders die wél de regels van de Kansspelautoriteit volgen.

4. Linksites

70 van de onderzochte domeinnamen zijn uit zogenoemde linksites. Deze websites wekken de indruk een online casino te zijn, maar dienen in werkelijkheid als doorverwijspagina’s. Welke optie een gebruiker ook kiest: een spel starten, een account aanmaken of meer informatie bekijken, de site leidt altijd door naar een buitenlandse gokwebsite.

Soms gaat het om affiliate marketeers die per doorverwijzing een vergoeding ontvangen, maar vaak zijn het marketingbureaus die in opdracht van illegale aanbieders actief verkeer genereren en de online zichtbaarheid en zoekposities van deze aanbieders proberen te verbeteren

5. Hergebruikte websites

Een opvallende en groeiende trend is het hergebruiken van bestaande websites. Hierbij gaat het om domeinnamen die jarenlang actief zijn geweest maar door de domeinnaamhouder zijn opgezegd. Dit zijn geen websites met een link naar online gokken, maar branchevreemde websites van bijvoorbeeld schoenenwinkels, een website over een historisch stadscentrum of websites van congressen die in het verleden hebben plaatsgevonden. Zodra zo’n website inactief wordt en de domeinnaam wordt opgeheven, wordt deze direct opnieuw geregistreerd. De oorspronkelijke site wordt vervolgens grotendeels nagebouwd; het uiterlijk blijft herkenbaar, maar de inhoud wordt volledig vervangen door links naar buitenlandse goksites.

Tijdens het onderzoek werden meer dan 1.480 van deze hergebruikte websites aangetroffen. In alle gevallen bleken de links op de pagina’s door te verwijzen naar online casino’s zonder vergunning of werden dagelijks AI-artikelen gepubliceerd met informatie over online gokken. Ook zagen we hier vaak artikelen met mogelijkheden om te gokken zonder CRUKS, natuurlijk voorzien van veel links naar aanbieders die dat mogelijk maken.

Afbeelding 4: Een voorbeeld van een hergebruikte website voor een online casino.

Een vergelijkbaar fenomeen werd recent ook door BNR onderzocht. In dit onderzoek werd ook zichtbaar hoe bestaande en ogenschijnlijk ongerelateerde websites worden ingezet voor de promotie van illegale online casino’s. Het onderzoek van SIDN laat zien dat dit onderdeel is van een breder patroon: naast hergebruikte websites zijn ook nieuwe domeinnaamregistraties, registraties zonder actieve content en specifieke registratiepatronen belangrijk bij het opsporen van mogelijk illegale gokactiviteiten.

Martijn Sanders, Productmanager Secure Domains bij SIDN: “Het inzetten van eerder gebruikte domeinnamen heeft ook een duidelijk doel. Veel van deze domeinnamen hebben jarenlang een goede positie in zoekmachines opgebouwd en daarmee een hoge vindbaarheid bij bijvoorbeeld Google. Illegale aanbieders proberen hiervan te profiteren en worden zo sneller zichtbaar in zoekresultaten dan met een nieuw geregistreerde domeinnaam. Een hergebruikte domeinnaam met een sterke SEO-positie is daardoor meer waard dan een nieuwe registratie.” Dat ziet SIDN ook terug in de .nl-registraties: juist domeinnamen met een sterke historische positie worden opnieuw geregistreerd, waarbij soms meerdere partijen op dezelfde opgezegde domeinnaam jagen.

Meldingen van illegale sites meestal vanuit illegale circuit

De registraties van .nl-domeinnamen zijn 4 maanden lang nauwgezet gevolgd. Hieruit blijkt een opvallend patroon: dagelijks komen er nieuwe websites bij, terwijl tegelijkertijd veel illegale gokcontent weer offline gehaald wordt door SIDN. SIDN ontvangt regelmatig verzoeken om domeinnamen te verwijderen die merkrechten schenden of duidelijk illegaal gokaanbod hosten.

Sanders: “Wat opvalt, is dat gevestigde Nederlandse kansspelaanbieders praktisch nooit melding doen. Maar een handvol neemt contact op met SIDN. Het merendeel van de verzoeken komt juist van tussenpartijen die buitenlandse online gokplatformen zonder Nederlandse licentie vertegenwoordigen, of concurrenten die zelf onder .nl actief zijn met illegaal aanbod en op deze manier de markt beïnvloeden.”

Wat is illegaal en waar ligt de grens?

Onder .nl ziet SIDN een breed scala aan registraties gerelateerd aan gokken, maar het is lang niet altijd duidelijk welke websites legaal zijn en welke niet. Websites die een online casino aanbieden zonder registratie bij de Kansspelautoriteit, zijn duidelijk illegaal. Lastiger wordt het als een domeinnaam alleen doorlinkt naar een buitenlandse goksite, of als het een geregistreerde domeinnaam is, die nog niet gebruikt wordt, maar wel duidelijk verband houdt met online gokken.

Afbeelding 5: Screenshot van de website van een online casino.

Voor SIDN is het vaak moeilijk te bepalen of een website legaal is of niet. Daarom is een nauwe samenwerking met de Kansspelautoriteit essentieel om illegale gokcontent effectief te bestrijden, het is aan hen om te beoordelen of iets over de lijn gaat. Tegelijkertijd zijn er grensgevallen, zoals partijen die inbreuk maken op het merk van een van de grote Nederlandse aanbieders. In zulke gevallen ligt de verantwoordelijkheid niet bij de Kansspelautoriteit, maar moet de melding afkomstig zijn van de merkhouder zelf.

Omzeilen van detectie

Tijdens het onderzoek bleek al snel dat voor de gevonden websites meerdere methoden ingezet worden om detectie te omzeilen. Zo tonen websites bijvoorbeeld bepaalde inhoud alleen buiten kantooruren en was de inhoud soms afhankelijk van het apparaat waarmee de website bezocht werd. Op een laptop werd bijvoorbeeld andere inhoud getoond dat op een smartphone of tablet. Ook kijken de aanbieders van de websites naar het IP-adres dat bezoekers gebruiken en blokkeren actief bekende adressen van opsporingsinstanties en overheid.

Waar websites vaak links naar goksites verstoppen in reclames en banners op de site, waren er ook partijen die brutaler te werk gaan. In ogenschijnlijk onschuldige websites met online spelletjes, “puur voor demodoeleinden”, stopt het demospel na een paar keer en verschijnt de melding “Wil je voor echt geld spelen?”. Na een klik op de vraag opent direct een illegale gokwebsite.

Nederland is een interessant land voor illegale aanbieders

Sanders: “SIDN beheert met .nl een van de veiligste landendomeinen ter wereld. We doen veel aan abusebestrijding en hebben veel processen opgezet om onze internetzone ‘schoon’ te houden. Hierdoor is het vertrouwen in .nl-websites hoog, en dat maakt ons ook meteen een interessant doelwit voor illegale aanbieders.”

Op het gebied van regulering is de Kansspelautoriteit heel actief, maar SIDN ziet in de praktijk een continue stroom van nieuwe illegale goksites. “Nederland is voor illegale gokaanbieders een aantrekkelijke markt. Het is een welvarend land met een hoge koopkracht, consumenten zijn sterk gewend aan online dienstverlening en digitaal betalen, en de digitale infrastructuur is goed ontwikkeld. Dat maakt de Nederlandse consument commercieel interessant voor internationale gokbedrijven,” zegt Frank Op de Woerd, CEO van CasinoNieuws.nl. “Tegelijkertijd zijn de legale Nederlandse aanbieders gebonden aan strenge regels rond onder meer reclame, bonussen, spelersbescherming, en de manier waarop zij spelers mogen benaderen. Illegale aanbieders trekken zich van die beperkingen niets aan en kunnen daardoor veel agressiever opereren. Dat zie je ook terug in de vergoedingen die illegale goksites aan marketeers en affiliates bieden. Die liggen tot wel acht keer hoger dan de vergoedingen van legale Nederlandse aanbieders.”

Nederland is hierin niet uniek

Tijdens het onderzoek heeft SIDN ook gesproken met de registry’s van België en Engeland. Zij herkennen de problemen die in Nederland spelen en zien een vergelijkbare opkomst van dit soort domeinnaamregistraties in hun eigen internetzone. Tijdens de gesprekken zijn kennis en onderzoeksgegevens uitgewisseld, onder meer over aantallen, detectie en de uitdagingen bij de opvolging van deze registraties.

De mogelijkheden om hiertegen op te treden verschillen per land. Deze zijn afhankelijk van het mandaat van de betrokken regulerende partijen en de kaders die iedere registry hanteert voor domeinnaamregistraties. Striktere kaders kunnen het makkelijker maken om een domeinnaam uit de lucht te halen, maar maken het tegelijkertijd lastiger om een domeinnaam überhaupt te registreren.

Waarom voorkomt SIDN dit soort registraties niet?

SIDN stelt zich neutraal op bij domeinnaamregistraties. Bij een registratie kan niet vooraf vastgesteld worden of de uiteindelijke website illegale content zal bevatten of inbreuk zal maken op merkrechten. Een eenvoudig voorbeeld is de naam “Ajax”: het is niet aan SIDN om te bepalen of deze verwijst naar de voetbalclub, een schoonmaakmiddel, de brandblusser of de Griekse mythologische held.

Wel kan SIDN potentiële risico’s signaleren en deze doorgeven aan de merkhouder of de bevoegde overheidsinstantie, die vervolgens beoordeelt of er sprake is van merkinbreuk of illegale inhoud. Alleen in gevallen waarin een website onmiskenbaar onrechtmatig is, kan SIDN na een melding optreden door de domeinnaam inactief te maken. Hierdoor wordt een aan de domeinnaam gekoppelde website onbereikbaar via die domeinnaam. Daarbij hanteert SIDN strikte interne richtlijnen en zal alleen in uitzonderlijke situaties ingrijpen.

Hoe verder?

Sinds de start van het onderzoek zijn bijna 1.800 domeinnamen offline gehaald door SIDN. Het overgrote deel daarvan kwam naar voren via anonieme meldingen, de Kansspelautoriteit meldde iets meer dan 360 domeinnamen. Desondanks blijven er veel resultaten over die nog moeten worden beoordeeld door een merkhouder of de Kansspelautoriteit. SIDN deelt de resultaten van deze analyse en de onderliggende dataset geanonimiseerd met de Kansspelautoriteit.

“Daarmee is het onderzoek een waardevol signaal, maar niet meer dan een momentopname,” aldus Sanders. “De dagelijkse instroom van nieuwe malafide goksites laat zien dat het probleem voortdurend in beweging is. Zonder structurele samenwerking tussen SIDN, de Kansspelautoriteit en de kansspelindustrie blijft een aanzienlijk deel van het illegale aanbod buiten beeld.”

Continue monitoring, snelle signalering en daadwerkelijke opvolging zijn noodzakelijk om dit probleem tegen te gaan. SIDN en de Kansspelautoriteit werken daarom aan de intensivering van de samenwerking. Sanders: “De volgende stap is om deze aanpak structureel te maken, zodat nieuwe illegale goksites niet pas worden aangepakt nadat ze publiekelijk zichtbaar zijn geworden, maar zo snel mogelijk na de domeinnaamregistratie worden gesignaleerd en aangepakt.”